LA CARPINTERIA DE RIBEIRA EN GALICIA. (1940-2000)
O libro naceu dun minucioso traballo de investigación de campo realizado a finais dos anos noventa, visitando os obradoiros que aínda mantiñan vivo este oficio ancestral.
- O deseño: Explica como os carpinteiros tallaban tradicionalmente os modelos a escala do casco para despois trazar as formas reais.
- A estrutura: Detalla o alzamento peza a peza da armazón do barco, dende a colocación da quilla, a roda e o codaste ata levantar as cuadernas.
- As tarefas de cuberta: Describe a división interna do casco, o calafateado e a fabricación das casetas e elementos exteriores.
- A madeira: Analiza a selección das árbores nos bosques galegos e a busca de formas naturais nas pólas para conseguir as pezas curvadas que require a arquitectura naval.
- A evolución técnica: Amosa o paso dos útiles manuais tradicionais á incorporación de maquinaria nestes pequenos estaleiros.
- Aborda o forte impacto que tivo a transición do vapor aos motores diésel.
- Explica como a chegada do motor alterou directamente as liñas de deseño, o espazo interior e as formas dos cascos das embarcacións pesqueiras e de transporte en Galicia.
- O libro inclúe un valioso censo ou memorial que recolle os nomes e perfís dos grandes mestres carpinteiros de ribera de Galicia.
- O autor busca con isto facer xustiza e render homenaxe a un colectivo cuxo saber facer foi o motor do sector marítimo galego e que tantas veces foi esquecido pola historiografía industrial.
2ª edición revisada y ampliada.
La construcción de barcos de madera, de tradición multisecular en España y Portugal, recibe el nombre de carpintería de ribera, y es, actualmente, una actividad tradicional de carácter artesanal realizada por pequeñas empresas dedicadas a la construcción y reparación de embarcaciones de madera. El carpintero de ribera, se presenta como un artesano polivalente, capaz de utilizar toda su sabiduría y destreza técnica tanto en la construcción de embarcaciones de madera, como en el diseño y construcción de su propio taller: las carpinterías de ribera. Los talleres están ubicados en lugares estratégicos a lo largo de la costa atlántica, en su inicio surgen como pequeños cobertizos para salvaguardar las herramientas, hasta llegar a convertirse en destacadas edificaciones construidas en madera, para dar cobijo y protección durante el proceso de construcción de la embarcación. El propósito de esta investigación se centra en la localización, levantamiento gráfico, análisis y estudio de las carpinterías de ribera tradicionales existentes a lo largo de la costa gallega, las cuales están en riesgo de desaparición. El método de estudio de casos, permitirá aproximarse al objeto de estudio a través del análisis de las edificaciones dentro de una perspectiva etnográfica, arquitectónica y constructiva, que permitirá la comprobación de las preguntas de investigación planteadas. las cuales están en riesgo de desaparición. El método de estudio de casos, permitirá aproximarse al objeto de estudio a través del análisis de las edificaciones dentro de una perspectiva etnográfica, arquitectónica y constructiva, que permitirá la comprobación de las preguntas de investigación planteadas. las cuales están en riesgo de desaparición. El método de estudio de casos, permitirá aproximarse al objeto de estudio a través del análisis de las edificaciones dentro de una perspectiva etnográfica, arquitectónica y constructiva, que permitirá la comprobación de las preguntas de investigación planteadas.
Las técnicas de construcción de barcos de madera, avaladas por siglos de tradición en España y Portugal, y denominadas “carpinteria de ribera”, son puestas en práctica hoy por pequeñas empresas dedicadas a la construcción y reparación de barcos de madera. El carpintero es un artesano multidisciplinar, que aplica toda su sabiduría y experiencia técnica no solo en el diseño y construcción de embarcaciones, sino que también la extiende a su taller de construcción: carpinterías de ribera. Estos talleres tradicionales se ubican en lugares estratégicos de la costa atlántica, y aparecieron inicialmente como pequeños galpones donde resguardar las herramientas de construcción. Con el tiempo, se convirtieron en sobresalientes edificios de madera diseñados para brindar refugio durante la construcción del barco. Esta investigación se centra en la ubicación, gráficos de encuestas, análisis y estudio de estos tradicionales astilleros de la costa gallega, lamentablemente en riesgo de desaparecer. El método de estudio de caso permitirá abordar el objeto de estudio a través del análisis de las edificaciones dentro de una perspectiva etnográfica, arquitectónica y constructiva, lo que permitirá la verificación de las preguntas de investigación.
- No ámbito da enxeñaría e a arquitectura naval, fálase del como un documento técnico imprescindible.
- Comunidades de afeccionados e profesionais do mar, como os usuarios do coñecido foro La Taberna del Puerto, téñeno catalogado na súa biblioteca virtual como a gran recomendación para comprender "o oficio de facer barcos de madeira". [1, 2, 3]
- Asociacións de defensa do patrimonio marítimo galego (como Culturmar) e consultoras navais destacan que o libro foi escrito "desde o asombro e a admiración" cara á habilidade e o enxeño dos carpinteiros. [1]
- Os lectores valoran moi positivamente que non sexa só un frío manual de planos, senón un homenaxe directo aos mestres artesáns, poñendo nomes e apelidos a persoas que transmitían o seu saber de xeración en xeración sen manuais escritos. [1]
- Os comentarios de recensións culturais e blogs navais, como o de Fundación Exponav (institución coa que o propio autor colabora activamente), valoran que o texto explica de forma moi clara e entretida un oficio complexo. [1]
- Consegue que o lector non iniciado entenda conceptos difíciles sobre a arquitectura do casco, o trazado de liñas ou a transición aos motores diésel. [1, 2]
- No eido académico, a acollida do libro foi tan profunda que serviu como piar e bibliografía esencial para prestixiosas teses posteriores sobre o patrimonio costeiro galego, como as desenvolvidas por investigadores e arquitectos da [Universidade da Coruña](1.2.1, 1.2.7). [1, 2]
____
Editorial: Universidade da Coruña 2021
Idioma: Castellano
Páxinas: 312
ARQUITECTURA DO MAR
EMBARCACIÓNS
CULTURA MARIÑEIRA
MAR