Transcorre nunha aldea galega durante os anos da Guerra Civil.
Todo xira arredor da existencia dun neno duns nove anos, cheo de curiosidade mais ao que lle custa entender o que acontece.
Esta é unha historia longa contada en capítulos breves. Transcorre nunha aldea galega durante os anos da Guerra Civil. Todo xira arredor da existencia dun neno duns nove anos, cheo de curiosidade mais ao que lle custa entender o que acontece. Con todo, vai madurecendo e vai percibindo algo nese mundo a un tempo estreito e universal. Con tenrura e sinxeleza. Moncho vaise achegando ao que sucede ata o punto de querer incorporarse a unha loita que está máis alá das súas posibilidade.
CRÍTICA LITERARIA
A crítica literaria coincide en situar Aqueles anos do Moncho como unha das obras cumio e de plena madurez de Xosé Neira Vilas, recoñecida institucionalmenteco Premio da Crítica Española en 1978.
- O devalo baixo a sombra de Balbino: Críticos como Dolores Vilavedra apuntan que se trata de "unha das mellores obras" do autor, pero que historicamente sufriu o "escurrecemento" inevitable provocado polo éxito masivo de Memorias dun neno labrego. O personaxe de Moncho comparte con Balbino a condición de neno labrego de extracción humilde, pero nun contexto socio-político moito máis hostil e complexo.
- A infancia como filtro do horror: A crítica gaba a capacidade de Neira Vilas para retratar a Guerra Civil na retagarda galega. En lugar de artellar un relato de frentes bélicas, a violencia, o medo e a represión fíltranse a través da ollada inocente, intuitiva e curiosa dun neno de nove anos.
- Evolución psicolóxica e Bildungsroman (Novela de aprendizaxe): Valórase o xeito en que Moncho experimenta un doloroso proceso de maduración interior. O neno pasa de non comprender o que acontece ao seu redor a asimilar a dureza da realidade histórica, desenvolvendo un desexo de xustiza e compromiso que devén universal.
- A xeografía da memoria desde a distancia: Escrito na Habana, os estudosos destacan como a novela funciona como un exercicio de rescate identitario. Baixo unha estrutura de capítulos breves, tenrura e sinxeleza, Neira Vilas magnifica o espazo da súa aldea natal (Gres) dándolle unha dimensión simultaneamente mítica, estreita e universal.
- Orixe rural: Naceu o 2 de novembro de 1928 en Gres (Vila de Cruces, Pontevedra) no seo duna familia campesiña [gl.wikipedia.org].
- Primeiros anos: Esa infancia de posguerra traballando no campo e a súa vida na aldea foron a semente directa que máis tarde deu forma ao personaxe de Balbino [gl.wikipedia.org].
- Emigración a Buenos Aires: Con 21 anos emigrou á Arxentina [gl.wikipedia.org]. Alí tivo diversos oficios mentres estudaba xornalismo e comercio de xeito autodidacta [gl.wikipedia.org].
- Activismo cultural: Fundou as Mocidades Galeguistas, creou a editorial Follas Novas e casou coa escritora cubana Anisia Miranda [gl.wikipedia.org].
- O fito literario: En 1961 publicou en Buenos Aires a súa obra mestra, Memorias dun neno galego, revolucionando as letras galegas para sempre [gl.wikipedia.org].
- Traslado á Habana: Atraídos pola Revolución Cubana, o matrimonio mudouse á illa [gl.wikipedia.org].
- Xornalismo e cultura: Alí Neira Vilas traballou na administración, exerceu o xornalismo e fundou a Sección Galega do Instituto de Literatura e Lingüística de Cuba, rescatando a historia da nosa pegada migratoria na illa [gl.wikipedia.org].
- Volta á casa: Tras 43 anos na diáspora, regresou a Galicia para instalarse de novo na súa aldea natal de Gres [gl.wikipedia.org].
- Fundación Neira Vilas: Creou na súa propia casa natal unha fundación cultural que hoxe en día segue a custodiar o seu legado e a dinamizar a cultura no rural [gl.wikipedia.org].
- Pasamento: Faleceu en Gres o 27 de novembro de 2015, aos 87 dous anos de idade, deixando tras de si unha inmensa produción literaria que inclúe narrativa, poesía, ensaio e literatura infantil.
____
____
Editorial: Galaxia 2015
Idioma: Galego
Páxinas: 148
NARRATIVA