"Home" é unha novela do escritor Antón Risco (fillo do célebre intelectual Vicente Risco) que destaca por ser unha obra inédita que saíu á luz en xuño de 2026. Foi publicada a través do selo Dr. Alveiros da Fundación Vicente Risco (coincidindo co marco do centenario do nacemento do autor).
A continuación resúmense os aspectos clave desta obra:
- Temática central: Trátase dunha novela curta que afonda no terror social e o fascismo. A historia organízase arredor dunha pregunta moral e política de gran calado: ¿o fascista nace ou faise?
- Forma e estilo: Rompendo cos moldes da narrativa convencional á que o autor adoitaba recorrer na súa vertente fantástica, Home está totalmente dialogada e carece de narrador. Son as propias voces das personaxes as que tecen a atmosfera de tensión e constrúen a crítica social.
- Edición: Foi presentada oficialmente nas I Xornadas de Literatura Fantástica Actual en Allariz. Ten un prezo de mercado de aproximadamente 16 € e conta co ISBN 979-13-991712-1-1.
O lanzamento desta peza oculta serve para rescatar a memoria literaria de Antón Risco, un creador singular cuxa obra e traxectoria como docente en Canadá moitas veces quedaron inxustamente ensombrecidas polo peso do apelido paterno.
A novela Home de Antón Risco non tivo ningunha repercusión histórica no momento en que foi escrita debido a que permaneceu inédita e oculta ata o seu descubrimento recente.A súa "primeira publicación" real tivo lugar en xuño de 2026, coincidindo co centenario do nacemento do autor (1926-1998). Por tanto, a súa repercusión actual divídese nos seguintes puntos:
- Impacto no eido cultural e académico: O achado e posterior publicación por parte do selo Dr. Alveiros (da Fundación Vicente Risco) supuxo unha sorpresa para os investigadores de literatura galega. A novela foi recibida como unha peza clave para completar o legado literario de Risco no ámbito da narrativa fantástica e non realista.
- Interese pola súa singularidade formal: A crítica especializada amosou gran interese no seu formato, xa que se trata dunha novela curta totalmente dialogada, sen a figura dun narrador, o cal supón un exercicio estilístico moi pouco común e vangardista para a época na que se estima que foi concibida.
- Relevancia temática: A nivel de contido, os primeiros análises destacan a súa vixencia e a dureza coa que aborda conceptos complexos coma o terror social e o fascismo.
- Difusión en eventos especializados: A súa estrea oficial serviu de broche de ouro para a clausura das I Xornadas de Literatura Fantástica Actual en Linguas Ibéricas (PORTALEN) celebradas en Allariz, consolidando o seu interese entre os autores e críticos da literatura de xénero contemporánea.
Ao tratarse dun rescate editorial moi recente (xuño de 2026), a súa repercusión segue a medrar principalmente nos círculos literarios de Galicia.
O AUTOR
Antón Martínez-Risco Fernández, máis coñecido como Antón Risco, foi un destacado escritor, crítico literario e profesor universitario galego. Fillo do célebre intelectual da Xeración Nós, Vicente Risco, desenvolveu un estilo propio moi persoal, converténdose nun dos grandes referentes da literatura fantástica e non realista en Galicia.
1. Primeiros anos e formación (1926–1961)
Naceu en Allariz (Ourense) o 30 de maio de 1926. Medrou nun ambiente familiar profundamente vencellado á vangarda cultural e ao galeguismo. Tras cursar o bacharelato en Ourense, trasladouse a Santiago de Compostela e despois á Universidade Complutense de Madrid, onde se licenciou e doutorou en Filosofía e Letras. A súa tese de doutoramento versou sobre as estéticas de Ramón María del Valle-Inclán, un autor que influíu notablemente na súa posterior visión literaria.
2. Etapa no estranxeiro e labor docente (1961–1990s)
A principios dos anos sesenta, Antón Risco iniciou unha longa traxectoria académica fóra de España que marcaría a súa biografía:
- Francia: En 1961 obtivo unha praza de lector de castelán na Universidade de Toulouse, onde mantivo un estreito contacto con intelectuais republicanos e exiliados do franquismo. Alí casou con Annie Gossuin.
- Estados Unidos: En 1962 trasladouse a Oregón como instrutor.
- Canadá (Quebec): En 1964 asentouse definitivamente en Quebec, onde exerceu durante décadas como catedrático de Lingua Castelá e Portuguesa na Universidade de Laval. Durante estes anos converteuse nun recoñecido especialista en teoría literaria e narrativa fantástica.
3. Éxito literario en Galicia
Aínda que residía lonxe, Risco mantivo un forte compromiso coa creación literaria en lingua galega, acadando o recoñecemento da crítica e do público grazas a unha prosa anovadora e intelectual:
- Memorias dun emigrante (1986): Obra fundamental coa que gañou o Premio da Crítica Española de narrativa galega.
- As metamorfoses de Proteo (1989): Novela coa que obtivo o Premio da Crítica de Galicia.
4. Últimos anos e pasamento
Tras a súa xubilación do mundo universitario, Antón Risco regresou a Galicia para establecerse en Vigo. Faleceu nesa mesma cidade o 7 de febreiro de 1998, aos 71 anos de idade, por mor dun cancro pulmonar. Seguindo o seu desexo, as súas cinzas foron espalladas nos ríos Arnoia, Miño e San Lourenzo (este último en Canadá), os tres cursos de auga que marcaron as xeografías da súa vida.
A súa figura segue a ser reivindicada hoxe a través do Premio Antón Risco de Novela Curta e do labor da Fundación Vicente Risco, que custodia o seu legado literario e o rescate de pezas inéditas.
___
___
Editorial: FUNDACION VICENTE RISCO 06-2026
Idioma: Galego
Páxinas: 120
NOVELA CURTA